Opvliegers

Niet in de overgang, maar wel opvliegers. Kan dat?

Misschien heb je zelf al kennis gemaakt met het fenomeen, wellicht ken je het alleen van horen zeggen: opvliegers. De interne uitbraak van een hittegolf die maakt dat je gaat zweten als een otter is berucht bij (pakweg) 50-plussers. Maar wist je dat je ook last van opvliegers kunt krijgen als je aan het ontzwangeren bent? In de kraamweek, maar ook nog maanden daarna?

Niemands favoriet; opvliegers in het kraambed

Je ligt in je kraambed. Barstensvol hormonen die je wereld soms roze kleuren, maar je andere keren letterlijk in huilen doen uitbarsten. Opeens heb je het gevoel dat je kleding te strak zit. Je huid begint te tintelen en je krijgt het warm. Oef, érg warm besef je je nu. In no-time zweet je zo erg dat je direct  de deken van je afgooit. Help, is dit nu een opvlieger?! Na een paar minuten zakt het zweterige gevoel weer af. Je voelt je helemaal klam en koud. Soms ook moe, omdat zo’n ‘bui’ toch wel wat energie kost.

Lees hier meer over mijn ervaringen met opvliegers in de ontzwangerperiode.

Overigens kun je ook al last krijgen van opvliegers in je zwangerschap. Soms is het dan een tijdje rustig, en krijg je er pas weer last van als je baby is geboren. Je hormonen zijn alleen vaak nog lang niet gestabiliseerd na die tijd, waardoor je nog een aantal maanden last kunt hebben van hitte-uitbarstingen. Oke, hormonen… Maar hoe komt het nou preciés dat je lichaam zo van slag kan raken? Een lesje biologie voor dummies.

De ‘boosdoener:’ de hypothalamus en hormonen 

In je hersens bevindt zich een klein gebiedje, dat de hypothalamus heet. Deze werkt als een soort thermostaat. Met andere woorden: Hij registreert je lichaamstemperatuur en stuurt je lichaam aan als hij denkt dat daarin iets niet goed gaat. De hypothalamus wordt onder andere beïnvloed door oestrogeen.

Qua hormonen is het een tamelijk ingewikkeld verhaal. Opvliegers zouden kunnen ontstaan bij een laag oestrogeengehalte. Voor zover ik heb kunnen ontdekken is je oestrogeengehalte tijdens de zwangerschap en de eerste periode na de bevalling hoog. Daarna daalt het oestrogeengehalte weer, bij de een sneller dan bij de ander. Met het dalen van oestrogeen schijnen ook endorfinen en het serotoninegehalte lager te worden. Je lichaam produceert dan sneller adrenaline, en tsja… Als je je dan een beetje inspant weet je hoe laat het is…. Een kleine trigger kan zorgen voor dat hete pepergevoel. Klinkt aannemelijk toch? Er bestaan echter ook aanwijzingen dat juist een teveel aan oestrogeen kan leiden tot opvliegers. Het progesterongehalte is juist laag, en schijnbaar hebben een aantal vrouwen dan ook last van opvliegers.  

Hoe dan ook zijn je hormonen in je lichaam ontregeld na de geboorte van je kindje. En wat jij daar dan van merkt? Als je last hebt van opvliegers, komt dat omdat je interne thermostaat reageert alsof je een hogere lichaamstemperatuur hebt dan daadwerkelijk het geval is. De bloedvaten verwijden zich waardoor je rood wordt en het warm krijgt. Met zweet probeert je lichaam wat kouder te worden, maar de combinatie van afkoelend zweet én het feit dat je lijf eigenlijk niet zo heet was zorgt weer voor koude rillingen.

Hoe kom ik er vanaf, of op z’n minst doorheen? Tips bij interne hittegolven

Een vriendin van me vertelde dat ze de eerste drie maanden na de bevalling regelmatig de klos was… Ze deed dan haar vest uit en ging snel in de tuin staan. Het was einde winter, begin voorjaar. Een graadje of tien was perfect om snel af te koelen. Jep, het kan werken!

Andere tips: Trek ademende kleding aan (katoen, bamboe of wol; Geen synthetische stoffen) Als je meerdere laagjes over elkaar aandoet, kun je makkelijker iets uittrekken als je het warm krijgt. Zweet je ’s nachts veel? Zorg dat er een deken op je bed ligt die ervan afkan (bijvoorbeeld over een dun laken heen) en leg een badhanddoek onder je hoeslaken. Die absorbeert het zweet goed en voorkomt dat je bed helemaal nat wordt.

Het kan helpen om de thermostaat in de kamer een graadje lager te zetten. Vermijd eten en drinken zoals peper, gember, alcohol en cafeïne: Het zijn allemaal triggers die je hypothalamus op hol laten slaan. Ook lichamelijke inspanning kan de aanzet geven voor een zweetaanval. Zo krijg ik er bijvoorbeeld vaak een als ik heen en weer heb gerend tussen baby (boven) en peuter (beneden). Inspanning vermijden kan dus helpen als je geen opvliegers wil krijgen. Aan de andere kant is bewegen wel heel goed voor je. Je krijgt er meer conditie van en wordt gezonder, waardoor je lichaam sneller terug in balans komt. Ook produceert je lichaam door bewegen meer endorfinen -en minder adrenaline. De afweging tussen de lange en korte termijn zul je dus zelf moeten maken… 😉 

Heb je toch een opvlieger? Ga even rustig zitten en neem een koud slokje water. Laat je ademhaling niet op hol slaan, dan maak je het alleen maar erger. Adem diep in door je neus helemaal tot onderin je buik. Sommige mensen zweren bij het gebruik van zoethout (in de thee of kauwen op zo’n stokje).

Of al deze tips voldoende werken bij jou weet ik natuurlijk niet. Ik hoop in elk geval dat je door te lezen wat er aan de hand is, wat meer begrip op kunt brengen voor je lichaam. Ook nu je moeder bent geworden is het nog steeds hard aan het werk, dus wees een beetje lief voor jezelf!

Meer lezen? Bovenstaande info en meer vind je op deze en deze website.

Advertenties